Điều đau khổ nhất đối với những người làm nghề “ thám tử IT ” là không một ai tin họ kể cả lãnh đạo hay đồng nghiệp hay đối thủ của họ.

“Bất đắc dĩ”

Được coi là một trong những nghề “cổ” nhất trong làng IT, nghề không thể thiếu và ngày càng tỏ ra quan trọng nhưng điều đau khổ nhất đối với những người làm nghề “thám tử IT” là không một ai tin họ kể cả lãnh đạo hay đồng nghiệp hay đối thủ của họ.

Nhiệm vụ chính của các “thám tử” này là đọc trộm và kiểm soát email của một số người trong công ty, ngầm theo dõi các đồng nghiệp, ghi dấu hành động của họ trên web… để lật mặt những kẻ có âm mưu phản bội, đánh cắp bí mật của công ty để bán cho các đối thủ cạnh tranh. Bởi là một thám tử nội bộ nên yêu cầu đầu tiên của những người làm nghề này là phải biết giấu mình thật kín, biết “giữ mồm, giữ miệng” vì họ là những người gần như duy nhất biết tất cả những bí mật của các nhân viên trong công ty.

Theo Roger A. Grimes, một chuyên gia tư vấn bảo mật của tạp chí InfoWorld, đa số những thám tử IT nội bộ đều xuất thân từ một nhân viên IT bình thường. Sau một thời gian làm việc “đủ lâu”, một ngày kia họ nhận được lệnh của lãnh đạo công ty phải theo dõi “anh bạn” ngồi cạnh bởi có những dấu hiệu cho thấy đồng nghiệp này đang thực hiện những âm mưu có hại cho công ty. Và thế là những nhân viên IT này rẽ ngang vào nghề thám tử nội bộ một cách bất đắc dĩ với những công việc đầu tiên là đọc email, kiểm tra toàn bộ lịch sử duyệt web hay thậm chí là lục tung cả ổ cứng trên máy tính của đồng nghiệp kia.

“Tôi cam đoan rằng những thám tử nội bộ này có ở 100% số doanh nghiệp lớn và vừa”, Grimmes nói và thật đáng buồn là có đến quá nửa số nhân viên bị điều tra nội bộ, sau đó bị sa thải và chỉ có khoảng 1/4 được minh oan.

Cũng theo Grimes, người đã từng có thời gian khá dài làm nghề này, tuy khởi đầu là những nhiệm vụ liên quan đến công việc kinh doanh hay “gián điệp công nghệ” nhưng trong thế giới hiện đại, số vụ điều tra liên quan đến các mối quan hệ bất chính của các nhân viên lại chiếm đa số. “ít nhất 50 đến 75% yêu cầu điều tra mà chúng tôi nhận được ngày nay là các vụ lật tẩy kẻ ngoại tình” Grimmes nói. “Đứng thứ 2 trong danh sách mới là những vụ liên quan đến bảo mật thông tin kinh doanh hay bảo vệ bí quyết công nghệ”.

Những chuyện bi hài

Với những thám tử IT này, có những sự thật mà chỉ có họ mới biết và không ít những chuyện bi hài đã xảy ra. Ở một công ty nọ, chỉ sau một ngày điều tra Grimes đã phát hiện ra rằng có đến quá nửa số băng thông truy cập Internet của công ty được điều hướng đến các trang web khiêu dâm. Điều này chứng tỏ có một “phong trào” xem web sex đang nở rộ nhưng khi Grimes thông báo với ông tổng giám đốc, ông này đã phẩy tay rất thản nhiên và nói: “Chúng tôi không cần đến những cảnh sát Internet”.

Ngay sau đó, Grimes đã thử “mò” vào ổ cứng trong máy tính của ông tổng giám đốc kia và thật bất ngờ, cả núi tranh ảnh khiêu dâm của những kẻ đồng tính đã phơi bày cùng với đó là cả kế hoạch đi “công tác Miami” cùng với một gã đồng tính làm tiền. Hai tuần sau, “ông tổng” đến gặp Grimes và phịa ra cả một câu chuyện mà chẳng ai thèm tin rằng có mấy gã choai choai đã đột nhập vào phòng làm việc của ông ta rồi dùng máy tính để lướt qua những trang web khiêu dâm dành cho những kẻ đồng tính. “Yêu cầu của ông ta là tôi phải xóa sạch dấu vết trong chiếc máy đó”, Grimes kể.

“Tôi có thể chứng minh được rằng phần lớn những vị đang ngồi trên những chiếc ghế lãnh đạo cao nhất của các doanh nghiệp lại là những kẻ lười biếng nhất”, Grimes nói. “Có không ít những gã giám đốc vẫn nhận lương hàng trăm ngàn USD mỗi năm nhưng họ lại dành phần lớn thời gian làm việc trong ngày để lướt web sex”.

Nhưng làm thám tử tư IT không phải lúc nào cũng được “hài” như thế. Có những khi, điều mà họ đau khổ nhất là không muốn nhưng vẫn phải nhìn thấy những mặt trái của mọi người xung quanh. “Tôi đã phải cố thật nhiều để không hình dung ra những kẻ ngồi trước chiếc máy tính này là ai nhưng thật đau lòng khi đó có thể là anh bạn thân của tôi. Đó là thứ cảm xúc không thể phân biệt nổi. Có một lần, tôi được lệnh phải dọn dẹp chiếc máy tính của bà giám đốc đang chuẩn bị về hưu. Mặc dù bà ấy đã ngoài 60 tuổi và một vị giám đốc khá tài năng nhưng khi tôi tìm đến chiếc ổ cứng trên máy tính của bà ấy, đập vào mắt tôi là những bức ảnh chụp bà giám đốc trong tình trạng “không một mảnh vải” cùng với một vị lãnh đạo khác trong công ty. Tất nhiên, tôi đã xóa hết những bức ảnh ấy nhưng cũng kể từ đó, tôi không thể nào có được một ý nghĩ tốt bào về bà ấy” Grimes tâm sự .

Nguyên Minh sưu tầm